Phòng khám mắt bệnh viện Lê Lợi – 69 Lê Thánh Tôn, Phường Bến Nghé, Quận 1, HCM
Rửa tay tưởng chừng là việc rất nhỏ, nhưng thực hiện đúng cách lại có thể ngăn ngừa hàng loạt bệnh tật và bảo vệ chính bạn cùng những người xung quanh. Bài viết này sẽ đồng hành cùng bạn qua những hướng dẫn của Bộ Y tế — từ công văn 7517/BYT-ĐTr giải thích quy trình, đến chi tiết 6 bước và 5 bước rửa tay thường quy, cũng như quy trình rửa tay ngoại khoa chuyên sâu. Cuối cùng, chúng ta sẽ nắm rõ những thời điểm cần rửa tay để tạo thói quen an toàn mỗi ngày. Hãy cùng tìm hiểu để rửa tay không chỉ đúng, mà còn thành phản xạ tự nhiên.
Quy Trình Rửa Tay Thường Quy Của Bộ Y Tế
Rửa tay theo quy trình thường quy của Bộ Y tế rất đơn giản nhưng rất quan trọng. Đầu tiên làm ướt hai lòng bàn tay bằng nước, lấy xà phòng và chà hai lòng bàn tay vào nhau. Sau đó chà lòng bàn tay này lên mu bàn tay kia và ngược lại để làm sạch bề mặt.
Tiếp theo chà hai lòng bàn tay vào nhau, miết mạnh các ngón và chà kẽ giữa các ngón để loại bỏ vi khuẩn ở khe hở. Rồi chà mu bàn tay, lưng bàn tay và chà kỹ ngón cái từng bên. Đừng quên chà đầu ngón tay vào lòng bàn tay để làm sạch dưới móng.
Kết thúc bằng xả sạch nước và lau khô hoặc dùng máy sấy. Thời gian rửa tay tối thiểu là 30 giây, mỗi thao tác nên lặp lại ít nhất 5 lần để đảm bảo sạch. Hãy rửa tay vào những thời điểm quan trọng, ví dụ trước ăn, sau đi vệ sinh hoặc khi tiếp xúc bề mặt bẩn.
Công Văn Số 7517/BYT-ĐTr Hướng Dẫn Về Quy Trình Rửa Tay Thường Quy
Vào ngày 12/10/2007, Vụ Điều trị Bộ Y tế ban hành công văn số 7517/BYT-ĐTr hướng dẫn quy trình rửa tay thường quy và sát khuẩn tay nhanh bằng dung dịch chứa cồn. Văn bản này nhắc nhở nhân viên y tế, đặc biệt điều dưỡng, thực hiện đúng kỹ thuật rửa tay hoặc dùng gel sát khuẩn để phòng lây nhiễm trong chăm sóc người bệnh.
Quy trình cơ bản nêu các bước thực hiện: làm ướt hai lòng bàn tay, xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn, chà hai lòng bàn tay vào nhau, chà lòng bàn tay lên mu bàn tay và ngược lại, chà các kẽ ngón, chà mu bàn tay và các ngón, chà ngón cái và đầu ngón tay theo động tác xoay; sau đó rửa sạch với nước và lau khô hoặc để khô tự nhiên nếu dùng dung dịch cồn.
Công văn cũng nhấn mạnh thực hiện “5 đúng” (nhận định người bệnh, giải thích cho người bệnh…), và áp dụng việc vệ sinh tay vào những thời điểm cần thiết trong quy trình chăm sóc. Thực hiện nghiêm túc hướng dẫn này giúp giảm nguy cơ nhiễm khuẩn và bảo vệ cả người bệnh lẫn nhân viên y tế.
6 Bước Rửa Tay Của Bộ Y Tế
Rửa tay theo 6 bước của Bộ Y tế rất đơn giản: đầu tiên làm ướt hai lòng bàn tay rồi lấy xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn. Chà hai lòng bàn tay vào nhau, sau đó chà lòng tay này lên mu bàn tay kia và ngược lại để làm sạch bề mặt.
Tiếp theo miết mạnh các kẽ ngón tay, chà mu bàn tay và chỗ giữa các ngón, rồi chà mặt trong các ngón tay với nhau. Nhớ chà kỹ ngón cái từng bên và đầu ngón tay áp vào lòng bàn tay để loại bỏ bụi bẩn và vi khuẩn bám dưới móng.
Mỗi lần rửa tay nên kéo dài khoảng 30 giây, sau đó rửa sạch bằng nước và lau khô bằng khăn sạch hoặc máy sấy. Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc nước rửa tay chứa cồn là cách đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ bản thân và gia đình.
5 Bước Rửa Tay Thường Quy
Để rửa tay đúng chuẩn, trước hết làm ướt hai lòng bàn tay bằng nước, lấy xà phòng rồi chà hai lòng tay vào nhau tạo bọt. Hành động đơn giản này giúp làm mềm vết bẩn và phân tán xà phòng đều khắp bề mặt, chuẩn bị cho các bước tiếp theo.
Tiếp theo, chà lòng bàn tay này lên mu bàn tay kia rồi làm ngược lại để làm sạch cả mặt mu. Sau đó đan các ngón tay, chà kỹ kẽ ngón để loại bỏ vi khuẩn vùng giữa các ngón. Đừng quên chà cả cổ tay nếu cần.
Bước tiếp theo là chà ngón cái xoay tròn trong lòng bàn tay kia và chà đầu ngón tay, móng lên lòng bàn tay để làm sạch dưới móng. Cuối cùng rửa lại dưới vòi nước sạch, lau khô bằng khăn sạch hoặc giấy, và tắt vòi bằng khăn để tránh tái nhiễm. Thời gian rửa khoảng 20–30 giây.
Quy Trình Rửa Tay Ngoại Khoa Của Bộ Y Tế
Quy trình vệ sinh tay ngoại khoa (theo Quyết định 3916/QĐ-BYT) nhằm loại bỏ vi khuẩn vãng lai và định cư trên da trước khi thăm khám hoặc làm thủ thuật vô khuẩn. Nhân dịp “Vệ sinh tay thế giới 5/5/2024”, thông điệp “Rửa tay sạch – Cứu sự sống” nhắc nhở chúng ta tầm quan trọng của kỹ thuật và tuân thủ đủ bước.
Trước khi rửa tay, chuẩn bị dụng cụ, tháo trang sức và cắt móng; làm ướt tay rồi lấy 3–5 ml dung dịch sát khuẩn chứa cồn vào lòng bàn tay. Nhúng 5 đầu ngón tay khoảng 5 giây nếu dùng cồn, chà hai lòng tay vào nhau, cọ sát lòng lên mu bàn tay, xen kẽ các kẽ ngón và chà từ bàn tay lên tới cổ tay, cẳng tay và khuỷu tay.
Sử dụng bàn chải sạch để làm sạch vùng quanh móng nếu cần, rửa tay bên còn lại theo cùng trình tự và rửa sạch đến khi dung dịch khô hoặc nước chảy trong hướng từ lòng bàn tay lên trên để cuốn trôi vi khuẩn. Bảo vệ da bằng dung dịch làm mềm, rửa đủ thời gian và bôi kem dưỡng thường xuyên để tránh khô nứt, bảo đảm hiệu quả và an toàn cho người bệnh lẫn nhân viên y tế.
Các Thời Điểm Rửa Tay Thường Quy
Rửa tay là việc đơn giản nhưng rất quan trọng để giữ an toàn cho bản thân và mọi người xung quanh. Những thời điểm thường gặp cần rửa tay gồm: trước, trong và sau khi nấu ăn; trước khi ăn; trước và sau khi điều trị vết thương; trước và sau khi chăm sóc người ốm; và sau khi đi vệ sinh.
Với nhân viên y tế, có “5 thời điểm rửa tay” cần ghi nhớ: trước khi tiếp xúc bệnh nhân, trước khi thực hiện thủ thuật vô trùng, ngay sau khi phơi nhiễm với dịch tiết của bệnh nhân, sau khi chạm vào bệnh nhân, và sau khi tiếp xúc với bề mặt hoặc đồ dùng trong buồng bệnh.
Quy trình rửa tay thường quy gồm làm ướt tay, lấy đủ xà phòng, chà xát kỹ khắp các bề mặt tay theo quy trình 6 bước trong ít nhất khoảng 20 giây, rửa sạch và lau khô. Nếu dùng dung dịch cồn, chà kỹ lòng bàn tay, mu tay, kẽ ngón và cổ tay cho tới khi khô.
Hãy biến rửa tay thành thói quen — trước khi chăm sóc từng người, khi chuyển từ chăm sóc bẩn sang sạch, và sau khi chạm vào đồ vật chung. Một hành động nhỏ nhưng bảo vệ bạn, người thân và môi trường chăm sóc sức khỏe.
Rửa tay không chỉ là thao tác kỹ thuật mà còn là thói quen bảo vệ bản thân và cộng đồng. Qua các hướng dẫn của Bộ Y tế — từ Công văn 7517/BYT-ĐTr tới quy trình 6 bước, 5 bước và quy trình ngoại khoa — chúng ta đã có chỉ dẫn rõ ràng cho từng hoàn cảnh. Điều quan trọng là hiểu thời điểm cần rửa tay và áp dụng đúng phương pháp phù hợp. Hãy biến rửa tay thành phản xạ phản ứng: đơn giản, nhanh gọn nhưng đầy trách nhiệm. Một hành động nhỏ, lặp lại mỗi ngày, có thể ngăn ngừa bệnh tật và giữ an toàn cho những người xung quanh.
